Dat waren wel harde winters!

Posted by  ivan.vanherpe@westhoek.net   in       9 months ago     282 Views     Leave your thoughts  

‘t Is winter en volop winter.

De hemel is loodgrijs en beladen. De sneeuw ligt een voet dik in de straten. Onze rivieren zijn vol drijfijs en de wind blaast nijdig en scherp in de schoorsteenpijp. We maken in onze kamers vuur gelijk in december en wij hoesten zoals ongelukkigen, verkouden als we zijn.

Helaas, het is nog winter en dat heeft jammerlijke gevolgen. Alle werken buiten huis liggen stil; meer dan een handel en een nijverheids-tak lijden door dit aanhoudend slecht weer. De ellende neemt toe.

De Zeeuwse dichter Philibert van Borselen zegt: ‘de winter is een win-teer omdat hij het gewin verteert.’ en in artikel van het ‘Belgisch Museum’ staat dat die uitleg van de winter een onbetwistbare waarheid bevat. Ja; in de winter verteert menig man hetgeen hij gewonnen heeft in het goede jaargetijde en als de winter langer duurt dan gewoonlijk, zoals nu het geval is, dan komt de armoede zich in menig gezin aan de droevige haard neerzetten.

Gelukkig dat de engel van de liefdadigheid waakt! Spreken we dus een beetje over de strengste winters die de mensen ooit hebben geplaagd. Het schijnt dat voor vele eeuwen de gemiddelde temperatuur van de koudste maand van het jaar vijf of zes graden lager was dan tegenwoordig.

De winter die onze gewesten het vroegste kwam, viel in het jaar 358. In de winter van het jaar 400 bevroor de Zwarte Zee. Gedurende die van 462 trok het leger van koning Theodomir de met ijs bedekte Donau over.

In 763 vroor andermaal de Zwarte Zee dicht. Zwaar geladen wagens reden in 822 gedurende één maand over de Donau, de Elbe, de Seine, de Rhône en de Po. Gedurende de winter van 981 viel er buitengewoon veel sneeuw in heel Europa.

Petrus Scriverius verhaalt in zijn ‘Hollandse, Zeelandsche en Vriessche Chronycke’ dat er in 1080 zulke strenge vorst heerste dat daardoor de meren en rivieren in de Nederlanden zo hard toevroren dat Dirk V? graaf van Holland, op het ijs van de Rijn, twee maal aan de Friezen slag leverde, bij welke slagen de Friezen 10.000 doden hadden.

Als zeer strenge of langdurige winters staan nog vermeld diegene van de jaren 1216, 1234, 1240, 1241, 1242, 1245, 1293, 1305, 1323, 1334, 1358, 1361, 1399.

De winter van 1361 ging in Vlaanderen vergezeld van duurte en pest. Volgens de getuigenis van de kroniekschrijvers was de winter van 1407-1408 de verschrikkelijkste die men sedert vijf eeuwen in Europa gezien had. De Maas bleef twee maanden lang toe liggen en de Luikenaars die terugkeerden van het beleg van Maastricht trokken met hun wagens over het ijs van de stroom. De Seine lag insgelijks dicht en wagens met paarden reden er op.

De griffier van het parlement van Parijs vertelt dat de inkt in zijn pen vervroor ondanks het groot vuur dat in zijn kamer brandde… Misschien is deze griffier niet van zijn eerste leugen gestorven.

Wat er ook van zij; het wordt in de oude boeken vermeld dat veel mensen en beesten stierven van gebrek en koude… Iets wat helaas nog wel eens gebeurt in de winter.

De dooi, na zeven weken vorst in 1408, sleepte veel huizen en molens weg. Men heette de winter van 1408 ‘de grote winter’. In 1434 kwam een ‘lange winter’.

Het begon te vriezen in december 1434 en de vorst duurde tot de 22ste maart 1435. Dan kreeg men enkele dagen dooit, maar daarna begon het opnieuw te vriezen. In Frankrijk tot de 17de april en in de Nederlanden tot in het midden van mei!

De Schelde lag van Antwerpen tot aan Batz vervroren. Van nieuwjaar tot in juni telde men hier te lande 40 dagen sneeuw en op Sint-Jansmis stonden de vrouwen nog met vuurpotten aan de kerkdeuren.

Dus; we mogen nog niet te hard klagen: onze voorouders kregen het nog erger voor hun schenen als wij!

De Poperingenare 1888 – www.historischekranten.be

No Comments

No comments yet. You should be kind and add one!

Leave a Reply

You can use these tags:   <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>