De Kronieken van Gerard De Feu

Posted by  ivan.vanherpe@westhoek.net   in  ,      2 years ago     900 Views     Leave your thoughts  

De Kronieken van Gerard De Feu

Een juweeltje in het Iepers stadsarchief verdient een tweede kans. Ik heb enkele jaren geleden al eens de nodige moeite genomen om de handschriften van een zekere Gerard de Feu ter plekke te fotograferen. De resultaten achteraf toonden helaas te veel donkere plekken zodat ik daar op mijn pc thuis spijtig genoeg weinig mee kon aanvangen. De schaduwen zijn hier in dit geval letterlijk over de stedelijke geschiedenis blijven hangen. Een nieuw fototoestel en eigentijdse apparatuur in het stadsarchief brengen anno 2015 gelukkig soelaas. En ik voeg daar meteen aan toe dat de cursus oud schrift die ik momenteel aan het volgen ben me ook wel inspireert.

En hier zit ik dan. De mist en de schaduwen zijn verdwenen. De lucht van het verleden is als het ware opgeklaard. Op mijn links computerscherm zie ik de handgeschreven titel glunderen: ‘Warachtige beschrivingen van eenige particuliere zaeken die te annoteeren syn binnen der stede van Ypre bijeenvergaedert uyt diversche schrijvers, registers en bewysen, met het gone gehoort en ghesien is door G. de Feu, geboren inwoonder der selver stede’.

Ieperling Gerard de Feu, vult aan dat zijn eigen teksten dateren van 1679 en zich uitstrekken tussen ‘den jaere 478 tot den jaere 1774’. Ik krijg hier dus te maken met een voorloper van de ‘Kronieken van de Westhoek’. De Feu blijkt al evenzeer gebiologeerd door de oude geschriften en aantekeningen en stelt zich in zijn werk niet voortdurend de vraag of wat neergeschreven staat ook effectief voorgevallen is. Hij beperkt zich zoals ikzelf tot het overnemen, het conserveren en het publiekelijk ter beschikking stellen van een versnipperde lijst van haast onleesbare stukken en brokken archiefstukken. Ik kan niet anders dan mezelf hier in te herkennen. Voor de volledigheid geef ik nog mee dat Gerard de Feu zal overlijden op 8 maart van het jaar 1708.

Wie heeft dat die laatste eeuw ingeblikt? Ik vraag het me af en kom niet tot een zinnig antwoord. Ik beloof mezelf dat ik te gepasten tijde wel eens terug keer naar de prille beginjaren van Ieper. Ik brand echter van nieuwsgierigheid om meer te weten te komen hoe Ieper eigenlijk die vreemde 15de eeuw overleefd heeft en ik haast me naar het jaar 1383. Ik pik in tijdens het beleg van Ieper dat zware wonden heeft geslagen. Voor de volledigheid geef ik nog even mee dat ik me zal houden aan de originele teksten van kroniekschrijver De Feu. Ik laat mijn opmerkingen de volgende weken netjes in de kast.

Toch misschien nog even dit: mijn schrijver is heel volledig met zijn werk. De geplogenheid van de jaarlijkse herverkiezing van de Ieperse burgemeester en zijn schepenen leidt tot een telkens terugkerende lijst van namen van wethouders. Ik laat de bewuste lijsten (op enkele uitzonderingen na) links liggen en concentreer me op wat er zich werkelijk afspeelt in de stad Ieper. Hier gaan we:

‘Int jaer 1384 op den 10 augustus dede den bisschop vergaederen zijn raedt alwaer considererende het groot verlies van de sijne soo door de 22 voorgaende stormen op de stadt als door de sterfte van zijn volck over de menichte van groene vliegen waer mede gedeurende het belegh dit legher gequelt hadde geweest, oock inziende het cleen voordeel dat ze gedaen hadde, zient te meer de afcomste van den koninck.

Soo hebben zij ghesaemdelick gesloten het beleg te verlaeten, verwijtende de schaede op de rebelle Gentenaers. Dan begonde zij alle gereetschap te moestene van vertrecken waeren, hun aenzeggende dat ons volck ten uittersten moede waeren.

Maer de Engelsche dit niet gelovende, die verweten de Gentsche dat zij volck van quade trouwe waeren als dan verlieten de Engelschen op een maandagh naer den dagh van ’t groot elsont op den dagh van S. Laurent ende staken ’t vier in hun logementen.

De Gentsche, dit ziende vertrocken mede elc naer het zijne, verlaetende alsoo gesaemdelick het belegh en de stadt waer over ons volck zeer verblijdt waere die uitvallende op de vianden met schieten en andere daeden bij veele versloughen ende de gevangenen deden zij op de marct onthalsen want daer en ontquam niet eene soo door rantsoene ofte andersints sij vonden ende konnen buyten de stadt zeer veele stervende wapenlieden en doode van de quellende groene vlieghen waer over de gemeente deze verlossynge hebben toe geschreven voor een myraekel van onze lieve vrouwe.

Dit is de inleiding van de nieuwe episode ‘De Kronieken van Gerard De Feu (1383-1499) – je kan alles lezen op http://www.westhoek.net/P1499001.htm – zal in 2016 verschijnen in deel 6 van De Kronieken van de Westhoek.

No Comments

No comments yet. You should be kind and add one!

Leave a Reply

You can use these tags:   <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>