Al houd ik niet van gruwelhistories, toch wil ik hier vertellen over het folteren in vroegere eeuwen, al was het maar om u een afschuw van de wreedheid te doen krijgen.
Een paar decennia geleden was het nog de gewoonte met spotternijen en leuke omschrijvingen of in beeldspraak de kenmerkende eigenschappen van streek en volk uit te drukken.
De heerlijkheid Zandberge, te Reningelst, was een leengoed afhankelijk van de heerlijkheid en het leenhof Oosthove te Wervik. Oosthove zelf was een leengoed gehouden van de heerlijkheid Nevele, gezeid het Ronsevaalse, die rechtstreeks afhing van het grafelijk leenhof ‘de Oudburg’ te Gent.
Op het grondgebied van wat vroeger de bloeiende gemeente Wijtschate was, te midden een echte wildernis, woonde zekere Vandenabeele Cyrille, geboren te Geluwe op 7 februari 1865.
’s Morgens om 7u10 deed een ontzaglijke slag heel Komen schudden en beven. Enige momenten later kondigde de noodklok een ijselijk ongeluk aan. De ketel van de blekerij en weverij van de heren Blanquart en Co kwam te ontploffen!
Tijdens het lezen van een tekst van een oud marktlied ging zoals wel meer gebeurt mijn brein aan het stomen. Het ging over een man uit Poperinge die laffelijk werd vermoord op de weg tussen Poperinge en Ieper. Het verhaal had ik nog ergens gehoord. Daar ik in Vlamertinge woon, sprak het me des te meer aan. Ik ging te rade bij mijn buurvrouw die reeds een gezegende leeftijd heeft en die nogal nou betrokken is bij alles wat gebeurt in het dorp, het is ook een echte ‘Vlamertingenege’ zoals wij hier zeggen.
Rechtstreekse beledigingen aan het adres van God, de heilige maagd of de heilige kerk zijn taboe. Ook hier velt de vierschaar verschillende vonnissen. Een zekere Meulin Heerbrecht wordt aan de schandpaal gebonden en vervolgens met afgekorte tong voor zeven jaar in verbanning weggestuurd: ‘pour les despiteuses inhonestes et innaturèlez parolez blas fèmes qu il dist sour notre Seigneur Jhesu Crist et de la glorieuse benoite Vierge Marie’. De poorter Eloy Mazin wordt voor 7 jaar verbannen ‘de destourbir le ville des parolles qui dist au contraire de sainte eglise…’. Menselijke Majesteitsschennis.
Na binnengedrongen te zijn, hebben de dieven de deur toegegrendeld. Op dit gerucht, ging de man zien wie daar was en kreeg aanstonds een slag met een dikken eiken stok op zijn hoofd, zoodanig dat hij bedwelmd ten gronde storte.