7 augustus 1479. Maximiliaan heeft het nu wel gehad. Nog voordat de zon opkomt breekt hij zijn kamp voor Terwaan op. Hij laat een klein deel mannen ter plekke om het Franse garnizoen opgesloten te houden en gaat met de rest van zijn leger de krijgsmacht van de vijand tegemoet. Rond de middag zien ze op de heuvels van Guinegate (Enguinegatte ten zuiden van Sint-Omer) het Frans leger blinken. Inderdaad, de weerspiegeling van de zomerzon op de helmen en de wapens van de vijand zorgen ervoor dat het wel lijkt of ze voor een zilveren berg staan. Terwijl Maximiliaan via de Spanjaard Salazar probeert om de Franse voorhoede wat bezig te houden plaatst hij zijn manschappen in de gewenste slagorde. Hij posteert 300 Engelse en 3.000 Duitse schutters in de eerste slagrij met daarachter de Vlamingen die dicht bij elkaar moeten aansluiten. Aan beide vleugels trappelen de paarden van de cavalerie. De graaf van Romont en de Duitse graaf van Sorr voeren de Vlaamse schutters aan, Engelbert van Nassau is baas over de lansiers. De aartshertog dient als opperbevelhebber en is ook aanvoerder van zijn Vlaamse en Henegouwse ridders. Hij laat zijn mannen allen op hun knieën vallen om vijf Onze vaders en vijf Weesgegroetjes te bidden zodat de hemel hun kant zal kiezen. Met daarbij de belofte dat hij zichzelf op water en brood zal zetten toekomende vrijdag. Je moet die bende daar echt eens zien staan; allen met hun handen naar de hemel gericht. Als laatste actie voor de strijd slaat hij nog enkelen tot ridder.
Ze zijn eindelijk klaar om er aan te beginnen.
Het is duidelijk dat de oorlogsverslaggever er aanwezig is. Hij tekent voor ons de nodige details op. Om 14u staan beide legers nu al vrij dicht tegenover elkaar. Het wederzijds geschreeuw van de soldaten is zo indringend dat het wel lijkt dat het davert in de bergen. Het gevecht begint met het afvuren van het grof geschut in beide kampen. De Fransen verliezen aanvankelijk veel volk maar kunnen een scheve situatie enigszins rechtzetten. De Franse slagrij die maar uit één rij bestaat valt nu tijdens een verschrikkelijk gevecht de gesloten schare van de Vlamingen aan. Met de prins aan hun zijde tonen die van ons wat ze waard zijn. Deze soldaten hebben nog niets van de heldenmoed van hun voorvaderen verloren. Ze staan pal als een muur van ijzer, kappen en kerven in de lichamen van hun vijanden. Vreselijke scenes moeten het zijn. Met daartussen Maximiliaan die in het heetst van de strijd bewijst dat hij zijn status waard is. De Engelse en Duitse schutters trakteren de Fransen op de ene na de andere hagelbui van pijlen zodat het Franse leger ontaardt in een wanordelijke mensenmassa. Het ziet er naar uit dat de Fransen aan het verliezen zijn.
Tot plots het Frans garnizoen van Terwaan op het toneel verschijnt en zich focust op het slecht verdedigd basiskamp van de Vlamingen dat haast onbeschermd achtergelaten is. Die soldaten laten het vechten aan hun collega’s over maar concentreren zich op het plunderen van dit kamp. Daarbij vermoorden ze allen die hier niet deelnemen aan de strijd. Zieke soldaten, vrouwen en priesters die daar verblijven. Ondertussen zorgt het zwaar geschut van de vijand ervoor dat de kansen in hun voordeel aan het keren zijn. Filips van Kleef-Ravenstein slaagt er met een bende ruiters in om de situatie in het basiskamp te keren en jaagt de rovers en buitmakers op de vlucht.
Aan het front drijft de graaf van Romont het grof geschut op terwijl de Vlaamse lansiers de vermoeide ruiters van Philippe de Crevecoeur aanpakken. De Fransen worden eindelijk bedwongen, er zijn best weinigen van hen die hier levend weg geraken. In hun vlucht laten ze een rijke buit achter en eveneens 22 kanonnen. De veldslag zal meer dan zes uur geduurd hebben en resulteert in een dodentol van 10.000 mannen bij de Fransen. Bij de Vlamingen liggen de cijfers beduidend lager waardoor dat zelfs een beetje ongeloofwaardig is. 250 mannen met onder hen Jacob van Halewijn, de baljuw van Brugge. Samen met Antonius van Halewijn, Joos De Raeuwliedere en Pieter van Aardenburg.
–
Uit deel 9 van ‘De Kronieken van de Westhoek’ – Het oud Verhaal van Vlaanderen
